کد خبر: 70849
ف
سراب جامعۀ آرمانی و شهر خیالی لیبرالیسم/ نگرانی‌های پنهان غرب
شاید از عمده‌ترین نگرانی‌های پنهان غرب ناکامی پیکر متورم تکنولوژی و دانش متورم‌تر از آن در مواجهه با کوید ۱۹ باشد که طلیعه‌ای برای افول هژمونی سنتی غرب و نسخ لیبرالیسم است.

به گزارش ثریا سی و نهمین شماره فصلنامه علمی «تاریخ فلسفه» به مدیرمسئولی آیت الله سیدمحمد خامنه ای، صاحب امتیازی انجمن علمی تاریخ فلسفه و سردبیری حسین کلباسی توسط انتشارات بنیاد حکمت اسلامی صدرا چاپ و روانه بازار نشر شد.

کلباسی در سرمقاله این نشریه، درباره لزومِ درس گرفتنِ درس و عبرت از بیماری همه گیر و جهانشمول کرونا یادداشتی نگاشته است که در ادامه از نظر شما می‌گذرد:

کمتر کسی گمان می‌برد که با گذشت دو دهه از آغاز هزارۀ سوم میلادی و با وجود قدرت کنونی بشر در شناسایی و مهار تهدیدهای زیستی و اجتماعی، پدیده‌ای بتواند زندگی را نه در بخشی از جوامع، بلکه در سراسر کره زمین مختل و حتی فلج سازد. آری! ویروس کرونا که طبق اعلام بهداشت جهانی فقط چند گرم آن برای نابودی کل انسان‌ها کافی است، قدرت ویرانی ده‌ها و صدها سلاح کشتار جمعی و هسته‌ای را به چالش کشانده و مهم‌تر از آن، دهها پرسش اساسی را در ابعاد مختلف حیاتی فراروی ما گشوده است.

از زمرۀ مهمترین این پرسش‌ها، تردید جدی در قدرت افسانه‌ای علم و فناوری عالم معاصر است. پرسش این است که اگر کرونا می‌تواند برق‌آسا همه کشورها، از جمله قدرت‌های صنعتی و اقتصادی دنیا را درگیر کرده و به زانو درآورد و به هیچکس از ساکنان زاغه‌های هند و بنگلادش گرفته تا ساکنان خانۀ نخست‌وزیری انگلستان و کارکنان کاخ ریاست جمهوری آمریکا رحم نکند، آیا بشر در مقابل تهدید و حملۀ دیگری از این دست، تاب و توان ایستادگی دارد و می‌تواند به اتکای قدرت تکنیکی، جلوی نابودی خویش را بگیرد؟

این پرسش به معنای بازخوانی ماهیت تکنولوژی، سرشت دانش جدید و قدرت ناشی از آن در دنیای مدرن است. امروز از لزوم گرفتن درس‌ها و عبرت‌های ناشی از این بیماری، بسیار سخن گفته می‌شود و به همین سبب شاید زمان مناسبی است برای تعاطی جدی تر میان اهل فلسفه در مشارکت فکری در این مقولات و گشودن افق‌هایی نو برای ترسیم آینده‌ای غیر از آنچه غربی‌ها با عنوان «پایان تاریخ» به عالمیان دیکته کردند.

اکنون و با گذشت مدت زیادی از آغاز شیوع سراسری این ویروس، هزاران بولتن و مقاله و پژوهش میدانی متوجه پاسخ به همین پرسش شده و چنانکه می‌دانیم بشر همچنان به پاسخی معین دست نیافته است؛ واکسن و دارویی قطعی به دست نیامده و در حال حاضر، صاحبان بزرگ ثروت و قدرت و سلاح، یعنی آمریکا و اروپا، بیش از دیگر مناطق جهان با آن دست و پنجه نرم می‌کنند.

تازه این اول ماجراست و جهان از پیامدها و نتایج آشکار و نهان این پدیده، سخت نگران است، زیرا شدت و عمق حادثه چنان است که برخی از برآمدن نظم و صورت دیگری از مناسبات و معادلات جهانی سخن میگویند. نگاهی به برخی نوشته‌ها و اظهارنظرها می‌تواند این نگرانی‌ها را بازتاب دهد، از جمله اینکه: جهان پس از کرونا چگونه جهانی است و با کدامین نظم رقم می‌خورد؟

شاید از عمده‌ترین نگرانی‌های پنهان غرب همین باشد که ناکامی پیکر متورم تکنولوژی و دانش متورم‌تر از آن در مواجهه با کوید ۱۹، طلیعه‌ای است برای افول هژمونی سنتی غرب و نسخ لیبرالیسم و دموکراسی خداگریز و ضدانسانی که زمانی وعده‌های پوشالی و افسانه‌ای آن گوش عالمیان، به ویژه ملل محروم را پر کرده بود و بیچاره مردمانی که به سراب جامعۀ آرمانی و شهر خیالی لیبرالیسم اروپایی و اخیراً، امریکایی دلخوش بودند و تقدیر خود را به واسطۀ حاکمان بیگانه‌پرست ضعیف و زبون خود به نیست‌انگاری رو به گسترش مدرنیته گره زده بودند.

به راستی آیا این دسته از حاکمان، از خود نمی‌پرسند چرا باید برای پیوستن به اتحادیه‌ای که از همۀ زمان‌ها ضعیف‌تر و بی خاصیت‌تر شده و اکنون که عضو دانه‌درشت آن (انگلستان) با سماجت از آن فاصله گرفته و راه خود را جدا می‌کند، این همه اشتیاق ورزید؟ مگر در افق آینده آن بجز تاریکی چیزی می‌بینند؟ چرا باید ملت خود را در این مسیر این چنین خوار و خفیف سازند؟ این ملت‌ها همان‌هایی هستند که در راه رسیدن به اتوپیای رؤیایی و رو به زوال مغربی، پیوسته در دریا ناپدید می‌شوند و آنهایی هم که قدم به خشکی می‌گذارند، راهی اردوگاه‌های پناهجویان می‌شوند؛ جایی که آنان را نه حتی شهروند درجۀ دوم، بلکه موجوداتی همواره فرودست و شاید همانند اسلاف یونانی شأن، بربر و غیرمتمدن می‌شمارند! دیدن تصاویر مراکز و اماکن توریستی و تاریخی پرطرفدار در اروپا و سایر نقاط عالم که امروز در اطراف آنها پرنده هم پر نمی‌زند، برای اهل خرد و معنا، پیام‌های زنده و سازنده‌ای در همۀ ساحت‌های فرهنگی و معنوی دارد.

آری! امروز، به سیاق حیرت بشر در برابر این پدیده مرموز که نمی‌دانیم از کجا و چگونه و از کدامین دروازه به حیاط و حیات ما راه یافته است و بنا بر برخی پیش بینی‌ها، قرار هم نیست بدین زودی از این خانه خارج شود، بازخوانی بسیاری از ساحت‌های فکری، اجتماعی، فرهنگی و سیاسی انسان مدرن ضرورت می‌یابد. آگاهی از راهی که در پیش است، مستلزم آگاهی از راهی است که طی شده و گزافه نیست که گفته شود اهل فلسفه در این طریق می‌توانند روشنایی افزون‌تری ببخشایند.

منبع: خبرگزاری مهر


مرتبط ها
ارسال نظر
chapta
حداکثر تعداد کاراکتر نظر 200 ميياشد .
نظراتی که حاوی توهین یا افترا به اشخاص ،قومیت ها ،عقاید دیگران باشد و یا با قوانین کشور وآموزه های دینی مغایرت داشته باشد منتشر نخواهد شد - لطفاً نظرات خود را با حروف فارسی تایپ کنید.

ظرفیت ۶۸۰ نفری برای فلوشیپ پزشکی

اعلام نتایج نهایی آزمون دستیاری فوق تخصصی پزشکی

توضیح وزیر علوم درباره حضوری شدن کلاس‌ها و امتحانات دانشگاه‌ها

کلاس های تحصیلات تکمیلی دانشگاه تهران حضوری شد

معرفی۱۳۶مؤسسه غیرمجاز اعزام دانشجو به مراجع قضایی

عید قربان؛ تجلی بندگی و عبور از تعلقات در مکتب ادیان ابراهیمی

به مناسبت عید قربان: حیات معنوی انسان بدون ایثار امکان‌پذیر نیست

برگزاری پویش یک‌ماهه حفظ سوره فتح در آستانه ماه محرم

جشنواره تورنتو به استقبال «اودیسه» نولان می‌رود

کارگردان و عضو خانه تئاتر دچار حادثه شد

شکوه دعای امروز عرفه در مسجد مقدس جمکران

متن تشکر سید مجید موسوی از مهدی رسولی+عکس

پیرمرد بیرجرندی در اوج طوفان پرچم ایران را بر زمین نینداخت

«تیرانداز زبردست» با استقبال کودکان و نوجوانان به چاپ دوم رسید

تارا و رؤیای داشتن یک تلفن همراه شخصی

رمان «فرار از زنگ ورزش» برای نوجوانان منتشر شد

قصه گویی یک اسباب‌بازی ارزان اما اثرگذار برای کودکان

ارسطوی پایتخت با یک سریال جدید به شبکه یک آمد

جناب خان و الیکا عبدالرزاقی به آنتن تلویزیون برگشتند

اسلام‌هراسی علیه زنان محجبه در اروپای سال ۲۰۲۵ افزایش یافته است

عدالت و پیشرفت در نگاه شهید لاریجانی چگونه بود؟

بازتاب گسترده پیام رهبر انقلاب به مناسبت برگزاری حج در رسانه‌های بین المللی

شرایط تغییر مدرسه در مرداد و شهریور اعلام شد

درخواست رئیس جمهور: زمینه حضور اساتید برجسته برای انتقال آموزش‌های نوین فراهم شود

آیین‌نامه «توسعه مشارکت‌های مردمی از طریق تشکیل هیئت امنا در مدارس دولتی» تصویب شد

آگهی/ خرید قسطی طلای آب شده تا سقف ۱۰۰ میلیون تومان از وال گلد

این دعای عرفه را بخوانید تا ببینید چرا پدران ما قرن‌هاست حسین حسین (ع) می‌گویند

روزه گرفتن در روز عرفه چه حکمی دارد؟

توصیه آیت الله جوادی آملی برای انجام این عمل در روز عرفه

از ظهر تا غروب عرفه؛ این ساعت‌ها را از دست ندهید

آمار ثبت نام در کنکور ۱۴۰۵ به حدود یک میلیون نفر رسید

جریمه چند میلیون دلاری و سنگین در انتظار گوگل در اروپا

رئیس‌جمهور مصوبه بازگشایی اینترنت بین‌الملل را ابلاغ کرد

صفحه اینترنت پرو از سایت همراه اول حذف شد+عکس

روایت وزیر ارتباطات از بازگشایی اینترنت

۵۰ برج فناوری احداث می‌شوند: ۳ دانشگاه پایلوت زیست بومی نوآوری می‌شود

«سعی صفا و مروه» در حج نماد چیست؟

افزایش پذیرش دانشجوی شهریه‌پرداز در دانشگاه تربیت مدرس

تائید ۱۲ رئیس دانشگاه و رئیس شهرک علمی صنعتی اصفهان

جزئیات برگزاری امتحانات و کلاس‌های دانشگاه تربیت مدرس و علم و صنعت اعلام شد

کلاس‌های دانشگاه شریف تا اطلاع ثانوی مجازی شد

کارمند گوگل در پی اعتراض به همکاری با رژیم صهیونیستی اخراج شد

مصوبات مهم جلسه ستاد فضای مجازی درباره وضعیت اینترنت اعلام شد

۱۷ هزار نسخه خطی کم‌نظیر و در معرض خطر دیجیتال سازی شد

«آدم با صدای بلند برای فرزندانش گریست» کتاب شد

کتاب‌هایی خواندنی برای بچه‌های ایران

فروش فیلم جدید اصغر فرهادی در فرانسه چقدر است؟

اگر خرمشهر آزاد نشده بود چه اتفاقی می‌افتاد؟

پیام آیت‌الله نوری همدانی به مناسبت چهل و چهارمین سالگرد تأسیس دانشگاه آزاد اسلامی

دیگر اثری از بخارهای قمر مشتری نیست

الهام پاوه نژاد برای سالروز آزادسازی خرمشهر نوشت+عکس

شما بودید که شرف را معنا کردید +عکس

محسن شریفیان به مدرسه میناب رفت+عکس

«مثلی لا یبایع مثله» شعار اربعین حسینی امسال شد

راهکارهای مدیریت اضطراب دانش‌آموزان در روزهای امتحان چگونه است؟

امتحانات نهایی دانش‌آموزان مجازی می‌شود؟

عملیات بیت‌المقدس در ۲۰ کتاب درسی ثبت می‌شود

امام باقر (ع) احیاگر مرجعیت علمی اهل‌ بیت و پیشگام مبارزه با تحریف دین

یک ماهواره جاسوسی در فضا شناسایی شد

تمدید مهلت ثبت مهمانی و نقل و انتقال دانشجویان تا ۸ خرداد

ارتقای خدمات خوابگاهی دانشگاه تهران همزمان با آغاز اسکان دانشجویان

تمهیدات جدید آموزشی در دانشگاه‌ علم و صنعت اعلام شد

جزئیات امتحانات و کلاس‌های ترم دوم در چند دانشگاه کشور اعلام شد

بدرقه عاصم منیر توسط سید عباس عراقچی با یک تصویر خاص

پاسخ یحیی گل‌محمدی به یاوه گویی ترامپ +عکس

اعتراف غم انگیز نویسنده برنده جایزه نوبل ادبیات درباره استفاده از هوش مصنوعی

نمایشگاه کتاب تهران تمدید شد

نگاهی به حقوق فرزندان در آینه تربیت الهی

توصیه امام باقر (ع) برای اصلاح جامعه چه بود؟

رباتی که امید را به کودکان مبتلا به ام اس بازگرداند

ربات‌های انسان‌نما در مزارع چین مشغول به کار شدند+عکس

موشک «نیو گلن» پس از سانحه دوباره مجوز پرتاب گرفت

قلمرو مه‌آلود یک ستاره در حال مرگ رصد شد

فرمانده اولین پرواز انسانی به مریخ یک میلیاردر است+عکس

علت زنگ نزدن طلا کشف شد

استرس خاطرات شما را نابود می‌کند

مهلت ثبت نام کنکور سراسری ۱۴۰۵ تمدید شد

«اردیبهشت کتاب» به دلیل استقبال گسترده مردم تا جمعه ۸ خرداد تمدید شد

بهترین‌های جشنواره کن از نظر منتقدان/ فیلم اصغر فرهادی کجاست؟

چرا برنامه شهیدی‌فرد در میان پربازدیدهای تلویزیون نبود؟

جزئیات امتحانات و کلاس‌های ترم دوم در چند دانشگاه کشور اعلام شد

ارتقای خدمات خوابگاهی دانشگاه تهران همزمان با آغاز اسکان دانشجویان

بدرقه عاصم منیر توسط سید عباس عراقچی با یک تصویر خاص

کلاس‌های تحصیلات تکمیلی دانشگاه تهران حضوری شد

شما بودید که شرف را معنا کردید +عکس

پیام آیت‌الله نوری همدانی به مناسبت چهل و چهارمین سالگرد تأسیس دانشگاه آزاد اسلامی

آگهی/ خرید قسطی طلای آب شده تا سقف ۱۰۰ میلیون تومان از وال گلد

حجت الاسلام پناهیان: مردم پس از میدان سراغ میز مدیران خواهند رفت

۴۰ شرکت دانش بنیان در جنگ‌ تحمیلی سوم به صورت کامل تخریب شد

تمهیدات جدید آموزشی در دانشگاه‌ علم و صنعت اعلام شد

الهام پاوه نژاد برای سالروز آزادسازی خرمشهر نوشت+عکس

دیگر اثری از بخارهای قمر مشتری نیست

چرا برنامه شهیدی‌فرد در میان پربازدیدهای تلویزیون نبود؟

آغاز ثبت‌نام پانزدهمین دوره ارزیابی تخصصی قاریان و مدرسان قرآن کریم

یک ماهواره جاسوسی در فضا شناسایی شد

محسن شریفیان به مدرسه میناب رفت+عکس

تمدید مهلت ثبت مهمانی و نقل و انتقال دانشجویان تا ۸ خرداد

کلاس‌های دانشگاه شریف تا اطلاع ثانوی مجازی شد

فروش فیلم جدید اصغر فرهادی در فرانسه چقدر است؟

ثبت نام بیش از ۵۷۰ هزار نفر در کنکور ۱۴۰۵ و آزمون دانشجومعلم

«اردیبهشت کتاب» به دلیل استقبال گسترده مردم تا جمعه ۸ خرداد تمدید شد

امام باقر (ع) احیاگر مرجعیت علمی اهل‌ بیت و پیشگام مبارزه با تحریف دین

امتحانات نهایی دانش‌آموزان مجازی می‌شود؟

علت زنگ نزدن طلا کشف شد

فعالیت شرکت تاکسی خودران وایمو در یک شهر دیگر تعلیق شد

نگاهی به حقوق فرزندان در آینه تربیت الهی

نمایشگاه کتاب تهران تمدید شد

«مثلی لا یبایع مثله» شعار اربعین حسینی امسال شد

کتاب‌هایی خواندنی برای بچه‌های ایران

قلمرو مه‌آلود یک ستاره در حال مرگ رصد شد